FAKTY

Magazyn Dialogu Społecznego

Nieoczekiwana rebelia na Puerto Rico

Andrzej Ulmer

Niewiele w Polsce wiadomo o Puerto Rico. Starsze pokolenie być może pamięta niewidomego pieśniarza Jose Feliciano, młodsze słucha Jennifer Lopez.

W jednym z głównych wydań wiadomości z sierpnia bieżącego roku, podano lakoniczną informację o zamieszkach na Puerto Rico wymierzonych w gubernatora wyspy, bez głębszego wyjaśnienia przyczyn niezadowolenia. W istocie wyspa, o której prawie nic się nie mówi, stała się areną burzliwych demonstracji. Rozruchy zaczęły się 15 lipca. Tłum liczący według różnych danych od 100 do 400 tysięcy demonstrantów skandował „Ricky renuncia !” – Ricky podaj się do dymisji !”, „El pueblo no te quiere !” – „Lud ciebie nie chce!”, „La corrupcion es la violencia!” – „Korupcja jest przemocą!”. Zamieszki wybuchły po tym jak 11 lipca, Centro de Periodismo Investigativo ujawniło około 900 stron czatu z platformy informacyjnej Telegram, zawierającej rozmowy gubernatora Ricardo Rosello i jego współpracowników zawierające obsceniczne, homofobiczne i seksistowskie wypowiedzi, nawiązujące do wyuzdanych praktyk seksualnych oraz zdradzające niesłychaną korupcję. Oprócz wygłaszania erotycznych wulgaryzmów Rosello szydził z ofiar huraganu Maria, który spustoszył wyspę w 2017 r. Okazało się także, iż gubernator przywłaszczył sobie 15,5 mln dolarów przeznaczonych na szkolnictwo i służbę zdrowia. Wiadomości te rozjuszyły Portorykańczyków, którzy postanowili pozbawić go urzędu. W ciągu pierwszego dnia rozruchów 113 tys. osób podpisało petycję domagającą się ustąpienia gubernatora i członków rządu. Tito Kayak, aktywista, który upowszechniał informacje z czatu, został zaaresztowany przez policję. Do akcji ulicznych wezwały związki zawodowe: Union de Trabajadores de la Industria Electrica y Riego, Asociacion Puertorriquena de Profesores Universitarios, Central Puertorriquena de Trabajadores i inne. Protesty poparli katoliccy biskupi i wezwali gubernatora do dymisji. El Colegio de Abogados de Puerto Rico zakomunikowało, że znajdzie podstawy prawne do usunięcia Rosello. Gubernator butnie odrzucił możliwość ustąpienia i w związku z tym zamieszki przybrały na sile. Próbował jednak rozładować atmosferę, udzielając dymisji tym członkom rządu, którzy byli wymienieni w czacie. Zapowiedział też, że nie będzie zabiegał o reelekcje w 2020 r. i zrezygnował z kierownictwa rządzącej Nowej Partii Postępowej.

Tłumy wzburzonych mieszkańców wyspy ruszyły w kierunku La Fortaleza – siedziby rządu i gubernatora. Policja zaatakowała protestujących pałkami, kulami gumowymi i gazem łzawiącym. W miejscowości Guyanabo siły porządkowe użyły gazu pieprzowego. Starcia miały bardzo gwałtowny przebieg, a liczba demonstrantów zwiększyła się do 750 tys. osób.

Do protestujących dołączyli znani piosenkarze Ricky Martin, Bud Bunny, Tommy Torres, Nengo Flow, piosenkarki Olga Teresa Tanon, Ednita Nazario, gitarzystka Kany Garcia, a także aktorka, modelka i prezenterka telewizyjna Karla Patricia Monroig.

(…)

Więcej w papierowym wydaniu Faktów do kupienia w wybranych sklepach EMPiK lub wysyłkowo na www.empik.com